Kilkunastu działaczy opozycji z Polski północno-wschodniej otrzymało wczoraj, 12 października 2016 r., z rąk Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej dr. Jarosława Szarka Krzyże Wolności i Solidarności przyznane przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Andrzeja Dudę. Wśród odznaczonych znajduje się dwie osoby pochodzące z Zambrowa.
Uroczyste wręczenie odznaczeń odbyło się w siedzibie Oddziału IPN w obecności wojewody podlaskiego Bohdana Paszkowskiego, przedstawicieli służb mundurowych, samorządów i licznej grupy dawnych działaczy solidarnościowej opozycji, na czele z przewodniczącym podziemnej Tymczasowej Komisji Regionalnej „S” Stanisławem Marczukiem. Prezes IPN wręczył odznaczenia czternastu spośród osiemnastu osób, którym je przyznano. Cztery osoby odbiorą je w innym terminie.
Prezes IPN dr Jarosław Szarek, zwracając się do odznaczonych powiedział m.in.: „To Wy nas doprowadziliście do niepodległości. Dzisiaj to nie Instytut Pamięci Narodowej, to nie Pan Prezydent, ale to niepodległa, wolna Rzeczpospolita, niepodległe państwo polskie składa Wam hołd”. Prezes IPN poprosił odznaczonych, by opowiadali historię swojej działalności dzieciom i wnukom, aby – jak się wyraził – „to najpiękniejsze doświadczenie Solidarności stało się także ich doświadczeniem”.
Wśród osób, które zostały wczoraj uhonorowane Krzyżami Wolności i Solidarności znalazł się Mariusz Romuald Feszler. Drugą osobą, której przyznane zostało odznaczenie jest Grzegorz Tymiński, jednak on odbierze Krzyż Wolności i Solidarności w późniejszym terminie.
Krzyż Wolności i Solidarności został ustanowiony w sierpniu 2010 r., w przededniu 30. rocznicy Sierpnia’80 i powstania NSZZ „Solidarność”. Wtedy także wznowiono Order Krzyża Niepodległości, ustanowiony w 1930 r. dla uhonorowania tych, którzy przyczynili się do odzyskania niepodległości przez Polskę w 1918 r. Piękną symbolikę tego wydarzenia podkreśla fakt, że Krzyż Wolności i Solidarności nawiązuje swoim kształtem do Krzyża Niepodległości. Rangę temu odznaczeniu nadają jednak nie tylko historyczne nawiązania. Krzyż Wolności i Solidarności przyznawany jest tym, którzy w latach 1956–1989, nie zważając na represje i prześladowania, przeciwstawili się komunistycznej dyktaturze i stanęli w obronie podstawowych wartości. To właśnie postawa osób odznaczonych stanowi o wyjątkowym charakterze tego odznaczenia. Krzyż Wolności i Solidarności jest symbolem uznania dla tych, którym zawdzięczamy naszą wolność.
Warto przypomnieć, że 22 lutego br., Prezes Instytutu Pamięci Narodowej Łukasz Kamiński wręczył Krzyże Wolności i Solidarności osobom związanym w latach 1984-1989 z IV Zambrowską Drużyną Harcerzy im. Andrzeja Małkowskiego. Uroczysta ceremonia miała miejsce w Regionalnej Izbie Historycznej w Zambrowie. Wówczas odznaczenia zostały nadane następującym osobom: Rafał Marzec, Tadeusz Rogowski, ks. Tomasz Stefanowski, Grzegorz Żakowicz, Piotr Łosiewski, ks. Wojciech Kubrak, Andrzej Brzóska, Norbert Janc oraz Jacek Choromański.
Mariusz Romuald Feszler w końcu lat osiemdziesiątych XX w. należał do głównych organizatorów młodzieżowego ruchu antykomunistycznego w Zambrowie. Jego działalność polegała na kolportażu wydawnictw drugoobiegowych, brał również udział w akcjach malowania napisów antyreżimowych na murach, organizował wyjazdy na uroczystości patriotyczne, włączał się w przygotowywania obchodów kolejnych rocznic upamiętniających wprowadzenie stanu wojennego. Jesienią 1988 r. na terenie Zambrowa została utworzona lokalna struktura Federacji Młodzieży Walczącej. Pan Mariusz Feszler był jednym z jej założycieli.
Grzegorz Tymiński był jednym ze współzałożycieli zambrowskiej komórki Federacji Młodzieży Walczącej. Grupa ta nie była formalnie związana z tzw. centralą FMW. W ramach swojej działalności uczestniczył w akcjach malowania napisów na murach, akcjach plakatowych i ulotkowych, kolportażu nielegalnych wydawnictw, organizacji uroczystości patriotycznych. W 1989 r. Grzegorz Tymiński znalazł się w składzie grupy założycielskiej komórki Niezależnego Ruchu Solidarności Młodych. Działalność zambrowskiego NRSM była kontynuacją wcześniejszej aktywności w ramach lokalnych struktur Federacji Młodzieży Walczącej. NRSM aktywnie wspierał działalność Komitetu Obywatelskiego „Solidarność” w trakcie kampanii wyborczej.
Źródło: IPN Białystok
