16 lipca 2017 r. w miejscowości Czarnowo-Undy odbyła się Msza Święta polowa upamiętniająca pacyfikację mieszkańców z 1944 r.
Po mszy odsłonięta została tablica pamiątkowa, poświęcona żołnierzom Legionów Polskich walczących w latach 1919-1920 o wolność Ojczyzny, pochodzących z tej miejscowości: Aleksandra Konopki, Jana Łapińskiego, Wacława Staniewskiego, Zygmunta Gołaszewskiego, Antoniego Kuleszy i Władysława Zalewskiego.
Inicjatorem powstania tablicy byli mieszkańcy na czele z Panem Zdzisławem Łapińskim, świadkiem wydarzeń z 1944 roku i autorem książek historycznych.
W uroczystości uczestniczyli Wójt Gminy Kołaki Kościelne Sylwester Jaworowski, Starosta Powiatu Zambrowskiego Robert Rosiak, Radny Powiatowy Andrzej Mioduszewski, Przewodnicząca Rady Gminy Kołaki Kościelne Dorota Sobol z Radnymi, Poczty Sztandarowe Związku Żołnierzy Armii Krajowej w Zambrowie i Związku OSP RP w Kołakach Kościelnych. Strażacy z jednostek OSP pełnili również wartę honorową przy pomniku.
„Mogiła nieopodal której jesteśmy, przypominająca o pacyfikacji Czarnowa-Undy 22 lipca 1944 roku, w której śmierć poniosło wielu mieszkańców, to świadectwo dramatu ludzi i tragedii, które przetoczyły się tędy w trakcie I i II Wojny Światowej. Mimo, że minęło dużo czasu, musimy walczyć o Naszą historię i przekazywać ją kolejnym pokoleniom, by w obecnym świecie utrzymać „polskość” i nie zatracić swojej wartości i moralności, a poświęcenie i życie poległych nie poszły na marne.
To właśnie takie lokalne miejsca pamięci pozwalają nam zatrzymać się na chwilę i zastanowić nad tragiczną przeszłością Polski, a zarazem budują jej całą, wielką historie, której my wszyscy jesteśmy kontynuatorami i za nią odpowiadamy. „Naród, który nie zna i nie szanuje swojej przeszłości, umiera i nie buduje przyszłości” – mówił Jan Paweł II. Ten szacunek starajmy się wyrażać między innymi poprzez takie uroczystości i obecność na nich tak jak w dniu dzisiejszym.
W przededniu obchodów rocznicy stulecia odzyskania Niepodległości Państwa Polskiego w szczególny sposób chciałbym odnieść się również do pamięci walczących za wolność Ojczyzny. Za chwilę dokonamy odsłonięcia tablicy pamiątkowej żołnierzy walczących zarówno podczas I Wojny Światowej jak i w Wojnie polsko- bolszewickiej, bohaterów wywodzących się z tej ziemi Czarnowa-Undy. Miejscowość ta była szlakiem działań wojennych podczas wielu bitew i potyczek, dlatego też jeszcze raz chciałbym podkreślić heroizm ich mieszkańców, a dzisiejsza uroczystość niech będzie dowodem uznania zarówno władz gminy jak i społeczności gminnej„- mówił w swoim przemówieniu Wójt Sylwester Jaworowski.
Źródło: Portal informacyjny Gminy Kołaki Kościelne
