poniedziałek, 16 listopada, 2026
Zambrowiacy.pl
No Result
View All Result
  • Strona Główna
  • Administracja
  • Edukacja
  • Religia
  • Pozostałe
  • Kontakt
  • Strona Główna
  • Administracja
  • Edukacja
  • Religia
  • Pozostałe
  • Kontakt
No Result
View All Result
Zambrowiacy.pl
No Result
View All Result
Home Aktualności

Zambrowskie opowieści – Nagórki Jabłoń – mała wieś. Nagórka Mieczysław, wielki zwyczajny mieszkaniec (3)

piątek, 23 lutego, 2018
in Aktualności, Kultura
Reading Time: 3 mins read
Zambrowskie opowieści – Nagórki Jabłoń – mała wieś. Nagórka Mieczysław, wielki zwyczajny mieszkaniec (3)
Udostępnij na FacebookUdostępnij na Twitter

Przygotowując się do stworzenia historycznej mapy Zambrowa, miałem na celu skonsolidowanie wszystkich, którym leży na sercu historia miasta i zachowanie wszystkiego co z Zambrowem się łączy – mówi Wojciech Jankowski – Aby nie poszły w zapomnienie losy ludzi, którzy Zambrów budowali, bronili go, żyli na tej ziemi.

Pisząc Zambrów, mam na myśli miasto i okolicę, bez konkretnych granic, bo w tym przypadku nie jest to istotne. Ważni są ludzi i to czego dokonali. Jednym z pierwszych, którzy uznali tworzenie mapy za potrzebne był Bogdan Jerzy Nagórka. Wywodzący się ze starej rodziny Nagórków, ze wsi Nagórki Jabłoń. Postanowił podzielić się historią swojego ojca Mieczysława z okresu II wojny światowej. Siedzibę rodu Nagórków znajdziecie na naszej mapie zambrow.projektpodlasie.pl

Lektura rubryki pn. „Zambrowskie opowieści” autorstwa Wojciecha Jankowskiego, dowcipna, trochę prześmiewcza, jednak w sumie odnosząca się do spraw ważnych, spraw już historycznych, czasami bolesnych, sprowokowała i u mnie pewne skojarzenia. Chociaż dotyczą one wydarzeń mocnych, traumatycznych, spróbuję je przedstawić w konwencji przyjętej tutaj – łagodnej ironii w pewnych fragmentach, jednak z głęboką nutą tragizmu i dramatu w podtekście…

Do niedawna, podróże do obcych krajów wymagały owizowanych, ostemplowanych paszportów i innych glejtów. Obecnie, możemy sobie pobłądzić po całym świecie bez paszportowych wpisów, wypełniania zawiłych formularzy i oczekiwania na decyzje, nawet polityczne, bez opłacania, szukania „wejść” nieformalnych, przymilania się władzom różnym…

Zdarzały się jednak niegdyś zgoła inne regulowania i uwarunkowania. Oj, diametralnie inne. W moich rodzinnych pamiątkach jest taki właśnie, nietuzinkowy, nazwijmy to glejt. Miał on właśnie służyć jako dokument tożsamości, jak i dokument podróżny, powrotny…taki bardzo ogólny dokument. Wystawiony w niemieckim obozie koncentracyjnym, wyzwolonym przez amerykańską armię. Dokument niezwykły, dwujęzyczny, na nazwisko i imię mojego ojca.

Syna ziemi zambrowskiej, potomka rodu herbu NABRAM, rodu od początków piętnastego wieku tam zamieszkałego i dzielącego niełatwe losy tej ziemi i jej mieszkańców…

Przypomnijmy dla porządku fragment życiorysu ojca. Wrzesień 1939 roku, zmobilizowany w 71. Pułku Piechoty w Zambrowie, wkrótce z 12 na 13 września w bitwie pod Andrzejewem jedenastokrotnie ranny, wykradziony z niewoli, długo dobrzeje. Później pracuje zawodowo, jednak nie pozostaje bierny. Angażuje się w działalność podziemia, w Armii Krajowej. Jest dowódcą plutonu łączności, pseudonim „ Belzacki”. Uczestniczy w wielu akcjach, ale nie o tym dzisiaj…

Związana z dokumentem, nazwijmy – przygoda, rozpoczęła się 9 lutego 1944 r. obławą i w konsekwencji aresztowaniem kilku osób zaangażowanych w konspiracyjną działalność. Nie wszystkich z listy aresztowano. Niektórzy uniknęli łapanki, ale w zamian zabrano członków ich rodzin. Ojciec został aresztowany. Wszystkich przewieziono do Łomży i tam czekało ich kilkudniowe przesłuchiwanie, w siedzibie gestapo oczywiście. Z niechętnie później przekazywanych relacji ojca, wiadomo mi, że przesłuchiwał jego najpierw jeden smutny pan, ale następnego dnia (czy też nocy) dołączył drugi, z psem. Dla podtrzymania niewątpliwie miłego klimatu konwersacji. Gdy wciąż brakowało argumentów, uciekano się do sposobów bardziej skutecznych, takich jak pięści, psie zęby, taboret, pałka… Z charakteru zadawanych pytań wynikało, iż Niemcy coś wiedzą o konspiracji, jednak nie byli pewni owych wieści. Można było wysnuć wniosek, iż doniósł uprzejmie jakiś rodak, jednak niezupełnie zorientowany w materii rzeczy. Mimo głębokiego profesjonalizmu i determinacji, nie udało się przesłuchującym wycisnąć zadowalających odpowiedzi, toteż nikogo z konspiracyjnego środowiska w tym czasie nie aresztowano. Wkrótce przetransportowano ojca do Białegostoku, tam także nie wskórano wiele, nawet w SIPO (Sicherheitspolizei). Jako niezupełnie rozpoznany, jednak wrogi element, znalazł się 25 lutego 1944 r. w KL Stutthof, jako więzień polityczny z numerem 32 193. O obozowym życiu więźniów napisano już wiele, wiele…

Jesienią doczekał się następnej podróży, o wiele dłuższej i niewątpliwie bogatszej we wrażenia. Do KL Buchenwald. Tam otrzymał numer 104 868. Udało mu się przetrwać do wyzwolenia przez Amerykanów 11 kwietnia 1945 roku. I tutaj właśnie zaistniał ten dziwny dokument, o tytule„ Ausweis – Certification” w dwóch językach, niemieckim i angielskim. Dokument, który opisywał właściciela – jego podstawowe dane osobowe, jak również określał czas spędzony w niemieckiej gościnie. Był to jedyny dokument, na podstawie którego, wielokrotnie sprawdzany – w strefach aliantów i sowieckiej, przedostał się z zajętych już Niemiec, do Polski, do swej rodowej wsi, Nagórki Jabłoń. Powrócił 15 sierpnia 1945 roku.

A ważył wówczas niecałe 40 kilogramów.

Tak pokrótce przedstawia się historia owej rodzinnej pamiątki – prawie relikwii. Dokumentu ojca, sporządzonego w obozie śmierci. Dokument, będą dziedziczyć wnukowie, prawnukowie i następni… dla świadectwa prawdy o czasach zbrodni, upodlenia i pogardy. Dla przestrogi.

Bogdan Nagórka

Tags: Bogdan Jerzy NagórkaWojciech JankowskiZambrowskie opowieści
Previous Post

Dyżurny Wojewódzkiego Centrum Zarządzania Kryzysowego ostrzega przed silnym mrozem

Next Post

1 marca nie tylko waloryzacja  emerytur

Related Posts

Zambrowskie opowieści: Historia pewnego planu – najstarszy wizerunek Zambrowa (53)
Aktualności

Zambrowskie opowieści: Historia pewnego planu – najstarszy wizerunek Zambrowa (53)

wtorek, 13 lutego, 2024
Zambrowskie Opowieści – Jan Możdzeń – historia żołnierza wojny polsko-bolszewickiej (49)
Aktualności

Zambrowskie Opowieści – Jan Możdzeń – historia żołnierza wojny polsko-bolszewickiej (49)

poniedziałek, 16 sierpnia, 2021
Listy z Syberii i z obozu Dachau – czy odnajdziemy potomków?
Aktualności

Listy z Syberii i z obozu Dachau – czy odnajdziemy potomków?

środa, 7 kwietnia, 2021
Zambrowskie opowieści – „Mija 50 lat od strajku w ZZPB” (47)
Aktualności

Zambrowskie opowieści – „Mija 50 lat od strajku w ZZPB” (47)

piątek, 12 marca, 2021
Zambrowskie opowieści – „Manifest dywizji Aleksandra Koniecpolskiego wypowiadający posłuszeństwo Karolowi X Gustawowi” (46)
Aktualności

Zambrowskie opowieści – „Manifest dywizji Aleksandra Koniecpolskiego wypowiadający posłuszeństwo Karolowi X Gustawowi” (46)

poniedziałek, 8 marca, 2021
Zambrowskie opowieści – „Zambrowskie knajpki” (45)
Aktualności

Zambrowskie opowieści – „Zambrowskie knajpki” (45)

sobota, 16 stycznia, 2021
Next Post
ZUS ostrzega przed fałszywymi mailami i telefonami

1 marca nie tylko waloryzacja  emerytur

  • O nas
  • Reklama
  • Polityka prywatności
  • Kontakt
Redakcja Zambrowiacy.pl - 786 819 199

© 2023 zambrowiacy.pl Strona do poprawnego korzystania używa plików cookies (ciasteczka) zgodnie z polityką prywatności.

Welcome Back!

Login to your account below

Forgotten Password?

Retrieve your password

Please enter your username or email address to reset your password.

Log In

Add New Playlist

No Result
View All Result
  • Strona Główna
  • Administracja publiczna
  • Edukacja
  • Religia
  • Aktualności

© 2023 zambrowiacy.pl Strona do poprawnego korzystania używa plików cookies (ciasteczka) zgodnie z polityką prywatności.

Tę stronę wykorzystuje pliki cookies. Kontynuując korzystanie z witryny, wyrażasz zgodę na używanie plików cookie. Odwiedź naszą politykę prywatności i plików cookies.